RulbekMashq qilish

Tezlik — YHQ qoidalari va savollar

«Tezlik» mavzusi bo'yicha 38 ta qoida, O'zbekiston yo'l harakati qoidalari matniga asoslangan. Pastda imtihondagi kabi namunaviy savollar.

Qoidalar

10-bob. Yo'lning qatnov qismida transport vositalarining joylashuvi

• YHQ 10-bobi 73-bandi: haydovchi oldindagi transport vositasi kuchli tormoz berganda to'qnashib ketmaslik kafolatini beradigan oraliq masofani saqlashi kerak.
• YHQ 10-bobi 74-bandi: aholi yashash joylaridan tashqaridagi ikki tasmali yo'llarda uzunligi 7 metrdan ortiq transport vositalarining haydovchilari uni quvib o'tayotganlar bemalol qayta tizilishi uchun imkon beradigan masofani saqlashlari kerak.
• YHQ 10-bobi 74-bandi: quvib o'tish taqiqlangan yo'llarda, transport vositalarining tashkiliy jamlanmasi tarkibida va serqatnov yo'llarda bu talabga amal qilinmaydi.

11-bob. Harakatlanish tezligi

• YHQ 11-bobi 78-bandi: aholi punktlarida transport vositalarining tezligini soatiga 70 kilometrdan oshirmasdan harakatlanishga ruxsat etiladi.
• YHQ 11-bobi 78-bandi: Nukus va Toshkent shaharlarida, viloyatlar va tumanlar markazlarida, shuningdek shaharlar hududlarida tezlik soatiga 60 kilometrdan oshmasligi kerak.
• YHQ 11-bobi 78-bandi: turar joy dahalari va yondosh hududlarda tezlik soatiga 20 kilometrdan oshmasligi kerak.
• YHQ 11-bobi 79-bandi: aholi punktlaridan tashqarida yengil avtomobillarga va ruxsat etilgan to'liq vazni 3,5 tonnadan oshmaydigan yuk avtomobillariga tezlik soatiga 100 kilometrdan oshmasligi kerak.
• YHQ 11-bobi 77-bandi: haydovchi harakatning serqatnovligini, transport vositasi va yukning xususiyati hamda holatini, yo'l va ob-havo sharoitini, ko'rinishni hisobga olib xavfsizlikni ta'minlovchi tezlik bilan boshqarishi kerak.
• YHQ 11-bobi 81-bandi: tezlikni mazkur transport vositasining texnik tavsifnomasida ko'rsatilgan eng yuqori tezlikdan oshirish taqiqlanadi.
• YHQ 11-bobi 80-bandi: yukxonasida odam tashiyotgan yuk avtomobillariga tezlikni soatiga 60 kilometrdan oshirmasdan harakatlanishga ruxsat etiladi.
• YHQ 11-bobi 77-bandi: tezlik haydovchiga Qoidalar talablarini bajarish uchun transport vositasining harakatlanishini doimiy nazorat qilib borish imkonini berishi kerak.
• YHQ 11-bobi 78-bandi: shaharlar hududlarida transport vositalarining tezligini soatiga 60 kilometrdan oshirmasdan harakatlanishga ruxsat etiladi.
• YHQ 11-bobi 78-bandi: tegishli belgilar o'rnatilgan maktab va maktabgacha ta'lim tashkilotlariga yetmasdan va o'tib ketib 300 metrdan kam masofada tezlik soatiga 30 kilometrdan oshmasligi kerak.
• YHQ 11-bobi 79-bandi: shaharlararo qatnaydigan avtobuslarga va mikroavtobuslarga tezlik soatiga 90 kilometrdan oshmasligi kerak.
• YHQ 11-bobi 79-bandi: tirkamali yuk avtomobillariga tezlik soatiga 70 kilometrdan oshmasdan harakatlanishga ruxsat etiladi.
• YHQ 11-bobi 79-bandi: boshqa avtobuslar, tirkamali yengil avtomobillar, mototsikllar va to'liq vazni 3,5 tonnadan ortiq yuk avtomobillariga tezlik soatiga 80 kilometrdan oshmasligi kerak.
• YHQ 11-bobi 80-bandi: mexanik transport vositalarini shatakka olgan transport vositalariga tezlikni soatiga 50 kilometrdan oshirmasdan harakatlanishga ruxsat etiladi.
• YHQ 11-bobi 80-bandi: bolalar guruhini tashkiliy tashiyotgan transport vositalariga tezlikni soatiga 60 kilometrdan oshirmasdan harakatlanishga ruxsat etiladi.
• YHQ 11-bobi 81-bandi: zarurat bo'lmaganda juda past tezlikda harakatlanib, boshqa transport vositalariga xalaqit berish va YTHning oldini olish zarurati bo'lmaganda keskin tormoz berish taqiqlanadi.
• YHQ 11-bobi 77-bandi: haydovchi aniqlay oladigan xavf yuzaga kelsa, tezlikni to'liq to'xtashni ta'minlaydigan darajada kamaytirishi yoki to'siqni boshqalar uchun xavf tug'dirmasdan aylanib o'tishi kerak.
• YHQ 11-bobi 81-bandi: tezlikni transport vositasiga o'rnatilgan «Tezlik cheklangan» tanishlik belgisida ko'rsatilganidan oshirish taqiqlanadi.
• YHQ 11-bobi 80-bandi: mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari DYHXX bilan kelishilgan holda tezlikni oshirish yoki kamaytirishga tegishli yo'l belgilarini o'rnatib ruxsat berish masalasini tasdiqlash uchun kengashlarga kiritadi.
• YHQ 11-bobi 80-bandi: xavfli, og'ir vaznli va katta o'lchamli yuklarni tashiyotgan transport vositalariga DYHXX bilan kelishilgan tezlikdan oshmasdan harakatlanishga ruxsat etiladi.
• YHQ 11-bobi 80-bandi: har qanday yo'llarda bolalar guruhini tashkiliy tashiyotgan transport vositalariga tezlikni soatiga 60 km dan oshirmasdan harakatlanishga ruxsat etiladi.
• YHQ 11-bobi 78-bandi: aholi punktlarida transport vositalarining tezligi soatiga 70 km dan oshmasligi kerak.
• YHQ 11-bobi 80-bandi: har qanday yo'llarda mexanik transport vositalarini shatakka olgan transport vositalariga tezlikni soatiga 50 km dan oshirmasdan harakatlanishga ruxsat etiladi.
• YHQ 11-bobi 79-bandi: boshqa avtobuslar (shaharlararo qatnamaydigan) tezlikni soatiga 80 km dan oshirmasdan harakatlanishlari kerak.
• YHQ 11-bobi 79-bandi: yengil avtomobillarga va ruxsat etilgan to'liq vazni 3,5 tonnadan oshmaydigan yuk avtomobillariga tezlikni soatiga 100 km dan oshirmasdan harakatlanish ruxsat etiladi.
• YHQ 11-bobi 78-bandi: tirkamali avtomobil uchun cheklovlar faqat aholi punktidan tashqarida (79-band) ko'rsatilgan; aholi punktlarida umumiy tezlik 70 km/soat.
• YHQ 11-bobi 78-bandi: turar joy dahalari va yondosh hududlarda (uy-joy binolari orasidagi yer uchastkasida) tezlik soatiga 20 km dan oshmasligi kerak.
• YHQ 11-bobi 80-bandi: tezlikni oshirish yoki kamaytirishga ruxsat berish masalasini mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari DYHXX bilan kelishilgan holda tegishli kengashlarga tasdiqlash uchun kiritadi.

20-bob. Turar joy dahalarida harakatlanish

• YHQ 11-bobi 78-bandi va 20-bobi 127-bandi: turar joy dahalari va yondosh hududlarda (uy-joy binolari orasidagi yer uchastkasida) tezlik soatiga 20 km dan oshmasligi kerak.

29-bob. Mansabdor shaxslarning va fuqarolarning yo'l harakati xavfsizligini ta'minlash bo'yicha majburiyatlari

• YHQ 29-bobi 176-bandi: bolalar guruhini tashkiliy tashishda, og'ir, xavfli va katta o'lchamli yuklarni tashishda hamda texnik tavsifnomadagi eng yuqori tezlik 78, 79, 80-bandlardagidan kam bo'lganda belgi o'rnatiladi.

Yo'l belgilari va chiziqlari

• YHQ 1-ilovasi 5.18: «Tavsiya etilgan tezlik».
• YHQ 1-ilovasi 3.24: «Yuqori tezlik cheklangan». Belgidagi raqamdan oshirib harakatlanish taqiqlanadi.
• YHQ 1-ilovasi 4.7: «Eng kam tezlik». Belgida ko'rsatilgan tezlikdan kam tezlikda harakatlanish taqiqlanadi.
• YHQ 1-ilovasi 3.25: «Yuqori tezlik cheklangan hududning oxiri».
• YHQ 1-ilovasi 4.8: «Eng kam tezlik belgilangan yo'lning oxiri».

Namunaviy savollar